ارسال به دیگران | نسخه قابل چاپ | بايگانی مقالات
GERD و شواهد تأثیر Aloe vera در درمان آن
منبع :
تاریخ :02/09/1387
خلاصه :GERD برگشت محتویات اسیدی معده به سمت مری است. هر فردی خصوصاً پس از صرف غذا ممکن است تا حدی رفلاکس داشته باشد. اما گاهی اوقات این حالت پاتولوژیک شده و با علائم و شکایاتی همراه است.
GERD و شواهد تأثیر Aloe vera در درمان آن
دکتر ولی اله حاج هاشمی
فارماکولوژیست ، دانشیار دانشگاه علوم پزشکی اصفهان
مقدمه:
GERD برگشت محتویات اسیدی معده به سمت مری است. هر فردی خصوصاً پس از صرف غذا ممکن است تا حدی رفلاکس داشته باشد. اما گاهی اوقات این حالت پاتولوژیک شده و با علائم و شکایاتی همراه است. دو مسئله در ارتباط با GERD باید مد نظر باشد؛ نخست آنکه علائمی چون ترش شدن محیط دهان، درد و سوزش ناحیۀ قلب رخ دهد. دوم آنکه آسیب ساختمانی مری صورت پذیرد و مواردی مثل سرطان مری و یا Barrett's esophagus رخ دهد. عوامل متعددی به عنوان ریسک فاکتور GERD مطرح هستند که از آن جمله میتوان به غذاهای چرب، نوشیدنیهای کربناته، آبستنی، چاقی، سن بالا، بعضی بیماریها مثل سندروم شوگرن، مصرف داروهائی که تونوس اسفنکتر تحتانی مری (LES) را کاهش میدهند (آلفابلوکرها، بتابلوکرها، آنتی کلینرژیکها، الکل، کلسیم بلوکرها، نیتراتها و ...) اشاره نمود.GERD گاهی اوقات باعث سرفه، لارنژیت، آسم و آسیبهای دندانی میشود (3ـ1).
پاتوفیزیولوژی GERD:
پاتوفیزیولوژی این بیماری شامل چندین فاکتور است. عوامل مربوط به معده، محل اتصال مری به معده یا اسفنکتر تحتانی مری، سیستم عصبی و خود مری در این رابطه نقش دارند (4). محتویات معده که به سمت مری برمیگردد حاوی اسید و پپسین است و زمانی که فاکتورهای دفاعی مری نمیتوانند از پس این فاکتورهای تهاجمی برآیند آسیب و درد مری صورت میپذیرد. اسید معده؛ تعادل یونی و PH محیط مری را به هم میزند. آنزیمهای پروتئولیتیک نظیر پپسین که خصوصاً در PH اسیدی فعال است ساختار اپیتلیوم را در هم میشکند. در حقیقت تصور میشود که پپسین علت اصلی سوزش و ازوفاژیت است، اما پپسین در PH بالاتر از 4 غیرفعال است و بنابراین نقش اسید هم در همینجا مشخص میشود. املاح صفراوی و تریپسین هم که از ابتدای روده باریک به معده و سپس به مری پس زده شده میتواند در پیدایش ازوفاژیت نقش داشته باشد و مطالعات متعدد اثر سینرژیسم بین اسید و املاح صفراوی را نشان دادهاند (4و5).
محل اتصال مری معده اولین خط دفاعی در برابر GERD است و اگر تونوس LES کاهش یابد محتویات معده به راحتی از این خط دفاعی گذشته و آسیبرسانی خود را شروع میکننـد.
وقتی محتویات برگشتی وارد مری شود مهمترین دفاع، خروج سریع عوامل آزاررسان است و این خروج با حرکات پریستالتیک مری انجام میشود و چنانچه این حرکات به خوبی انجام شود حدود 90 درصد حجم مواد برگشتی را به سمت معده میفرستد. بیکربنات بزاقی هم میتواند تا حدی PH محیط مری را خنثی کنـد.
عامل دیگری که جلوی آسیبرسانی مری را میگیرد دفاع موکوسی مری است که در سه سطح Post-epithelial, epithelial, pree-pithelial صورت میگیرد. در سطح پیش اپیتلیوم، بر خلاف معده و اثنیعشر، مری انسان یک لایه موکوسی خیلی خوب ندارد و غدد کوچک ترشح کننده بیکربنات در مری نقش کمی دارند. ترشحات بزاقی و مری حاوی مواد محافظت کنندهای چون PGE2، عامل رشد اپیدرمی و موسین هستند و کمبود این عوامل مری را آسیبپذیرتر میسازد.
در سطح اپیتلیال، ساختار فیزیکی سلولهای اپیتلیال به گونهای است که مانع از آسیب میشود. غشاء سلولی دولایهای فسفولیپیدی هیدروفوبیک، یونهای اسیدی (H+) را دور میکند و اتصالات بین سلولی جلوی عبور عوامل مخرب را میگیرد. بافرهای سلولی و بین سلولی نیز اسیدی را که به این فضاها وارد میشود خنثی میکند. همچنین پمپهای یونی متصل به غشاء، اسید را از سلولها به بیرون میریزد.
در سطح پس اپیتلیال گردش خون بالای این قسمت باعث عرضه بیکربنات و عوامل دفاعی مثل اکسیژن و سلولهای فاگوسیتکننده به قسمتهای دیگر است (4و5).
دارو درمانی GERD:
دارو درمانی GERD بر اساس این دو اصل استوار است:
1ـ بالا بردن PH محتویات معده به گونهای که اگر به سمت مری برگشت، آسیبرسان نباشد.
2ـ بالا بردن تونوس اسفنکتر LES به گونهای که جلوی برگشت محتویات معده را بگیرد.
بر این اساس داروهائی چون آنتی اسیدها، داروهای مهارکننده گیرندههای H2 هیستامین (سایمتیدین، رانیتیدین، فاموتیدین) و داروهای مهارکننده پمپ پروتون (امپرازول، لانسوپرازول، پانتوپرازول و ...) هدف اول را تأمین میکننـد.
در حالیکه داروهائی چون متوکلوپرامید، سیزاپراید و بتانکل میتوانند تونوس LES را افزایش دهند. البته این داروها علاوه بر این اثر سرعت تخلیۀ معده را افزایش داده، حرکات پریستالتیک مری و معده را افزایش داده و از این طریق نیز در درمان GERD مفید واقع میشوند (2و3).
Aloe Vera و بیماریهای گوارشی:
به دنبال یک گزارش اولیه مبنی بر اثر ژل Aloe vera در درمان اولسرپپتیک (6) مطالعات زیادی بر روی مدلهای حیوانی و نیز بر روی انسان در این خصوص صورت پذیرفت. یوسف و همکاران (2004) گزارش دادهاند که Aloe vera ترشح اسید معده را مهار میکند (7). همچنین گزارش شده که aloctin A موجود در این گیاه در راتهائی که پیلور آنها با جراحی بسته شده بود ترشح اسید و پپسین را کاهش میدهد و از پیدایش زخم معده توسط ایندومتاسین جلوگیری میکند (8). در مطالعهای دیگر نشان داده شد که آلوئهورا چسبندگی لکوسیتها و میزان TNF- را کاهش داده و باعث افزایش اینترلوکین 10 شده و بدینترتیب باعث سرعت بخشیدن به ترمیم زخم معده میشود (9). امولسیونی که از مخلوط کردن شیره و ژل این گیاه با روغن معدنی تهیه شده برای درمان زخم معده بیماران بکار رفت (10).
از آنجائیکه بر اساس مطالعات قبلی Aloe vera توان خوبی در کاهش ترشح اسید و پپسین دارد و با توجه به آنچه در قسمت مقدمه در خصوص نقش کلیدی این دو عامل در آسیب رساندن به مری گفته شد؛ این گیاه پتانسیل خوبی برای درمان GERD دارد. از طرف دیگر در مطالعات متعدد اثر ضد التهابی و اثر ترمیم دهندگی زخم برای Aloe به اثبات رسیده که چنانچه GERD با آسیب و التهاب همراه باشد؛ انتظار اثرات خوبی از Aloe vera داریم. از طرف دیگر در یک مطالعه که Aloe vera برای مدت 4 هفته در بیماران مبتلا به کولیت اولسرو بکار رفت ضمن تأیید اثربخشی در این بیماری مشخص گردید که بیماران این گیاه را به خوبی تحمل میکنند و عوارض جانبی آن ناچیز است (11).
Reference:
1- McQuid K. Dyspepsia. In: Feldman M, Scherschmiat BF, Sleisenger MH. Eds. Gastrointestinal and liver disease. 6th ed. Philadelphia: WB saunders, 1998: 105-16.
2- Repchinsky C. Patient Self-care. 1st ed. Ottawa: Canadian pharmacists association, 2002: 256-263.
3- Brunton LL., La20 JS., Parker KL. Goodman & Gilman's the pharmacological basis of therapeutics. New York: McGraw hill, 2006.
4- Boeckxstaens GEE. Review article: The patho physiology of gastro-oesophageal reflux disease. Alimentary pharmacology therapeutics 26, 149-160 (2007).
5- Vaezi MF, Singh S, Richter JE. Role of acid and duodenogastric reflux in esophageal mucosal injury: a review of animal and human studies. Gastroenterology 108, 1897-907 (1995).
6- Blitz JJ, Smith JW, Gerard JR. Aloe vera gel in peptic ulcer therapy: Preliminary report. Journal of the American osteopathic association. 62, 731-735 (1963).
7- Yusuf S, Agunu A, Diana M. The effect of Aloe vera A.Berger on gastric acid secretion and acute gastric mucosal injury in rats. Journal of ethnopharmacology 93 (2004) 33-37.
8- Saito H. effects of Aloe extracts, Aloctin A, on gastric secretion and on experimental gastric lesions in rats. Yakugaku Zasshi 109-335-9 (1989).
9- Eamlamnam K. et al. Effects of Aloe vera and sucralfate on gastric microcirculatory changes, Cytokin levels and gastric ulcer healing in rats. World journal of gastroenterology 12, 2034-2039 (2006).
10- Hennesee OM, Cook BR. Aloe myth, magic and medicine. New York: Raven press, 1994: 85.
11- Langmead L. et al. Randomized, double – blind, Placebo – Controlled trial of Aloe vera gel for active ulcerative coliutis. Alimentary Pharmacology and therapeutics 19, 739-47 (2004).
شربت "آنتی رفلاکس - بی" تازه ترین محصول باریج اسانس است که روانه بازار شد
مقاله مرتبط با شربت آنتی رفلاکس - بی


