صفحه اصلی > بایگانی مقالات علمی > نمایش مقالات > 

ارسال به دیگران | نسخه قابل چاپ | بايگانی مقالات

اوليوين، همراه قلب و عروق
منبع : واحد تحقیق و توسعه
تاریخ :12/08/1389


خلاصه :مهمترين فاکتورهاي خطر قلبي عروقي عبارتند است...


اوليوين، همراه قلب و عروق

دکتر رضا بخردي

گروه تحقيقات باليني؛ واحد تحقيق و توسعه باريج اسانس

مقدمه

اگرچه مرگ و مير ناشي از بيماريهاي قلبي عروقي(CVD) در کشورهاي توسعه يافته کم شده، با اين حال CVD بويژه بيماري ايسکميک قلب (IHD) و بيماري مغزي عروقي(CD) به عنوان علت اصلي مرگ ومير باقي مانده است. اين بيماري ها چند فاکتوري هستند اما فاکتورهاي خطر قلبي عروقي(CVRF) نمايانگر تعدادي از مهمترين علتها هستند. مهمترين فاکتورهاي خطر قلبي عروقي عبارتند است: سن و جنس (به عنوان فاکتورهاي خطر غير قابل اصلاح و تعديل) و سيگار کشيدن، ازدياد فشار خون، ازدياد کلسترول خون و ديابت شيرين(DM) به عنوان فاکتورهاي خطر قابل اصلاح و تعديل. اخيراً نشان داده شده که ساير فاکتورهاي خطر مانند افزايش تري گليسيريد خون نيز نقش مهمي ايفا مي کنند.(1)

اختلال عملکرد اندوتلیوم در مراحل اولیه تصلب شرائین، حتی قبل از ایجاد پلاک رخ میدهد. مطالعات بالینی نشان داده اند که فاکتورهای خطر برای ایجاد تصلب شرائین مانند سیگار کشیدن، ازدیاد کلسترول خون، ازدیاد فشارخون، دیابت و ازدیاد هوموسیستین خون؛ زمینه را برای ایجاد اختلال عملکرد اندوتلیوم فراهم می کنند و این اختلال با آزاد کردن سایتوکین ها و کمو کین های پیش التهابی موجب آغاز پاسخ های التهابی میگردد. در حمایت از اثرات مفید زیتون که اصلی ترین جزء رژیم مدیترانه ای است، مدارک محکمی وجود دارد و اثرات آن روی تصلب شرائین و لیپیدهای پلاسما بخوبی شناخته شده است. (2)

علاوه بر دستورالعمل هاي عمومي از جمله حفظ وزن ايده آل، فعاليت بدني منظم و رژيم غذايي مناسب؛ استفاده از گياهان دارويي در حوزه پيشگيري از بيماريهاي قلبي عروقي از مباحث جالب و قابل تاملي است که در بسياري از موارد از پشتوانه تحقيقاتي خوبي نيز برخوردار است. از جمله اين گياهان ميتوان به زيتون
(Olea europaea) اشاره کرد که به عنوان مثال در جنوب اروپا از برگ هاي آن به عنوان يک درمان بومي براي هايپرتانسيون استفاده ميشود.

بررسی اثرات برگ و روغن زیتون در رژیم غذایی مدیترانه ای هدف بسیاری از مطالعات اپیدمیولوژیک بوده و نشان داده شده که میزان بروز بیماری قلبی را کاهش میدهند. (3)

مطالعات فارماکولوژيک و مکانيسم اثر

اولئوروپين(oleuropein)يک ترکيب فنلي است که از برگ زيتون استخراج ميشود و در in vitro و in vivo داراي اثرات آنتي اکسيدان قابل توجه بوده است.(5و4) همچنين مشخص شده که پلي فنولهاي زيتون زيست دستيابي(bioavailability) خوبي دارند که با اثر آنتي اکسيدان آنها مطابقت دارد.(6) عمده ترین ترکیبات آنتی اکسیدان در زیتون عبارتند از:کاروتنوئیدها و ترکیبات پلی فنولیک. پلی فنول ها برای زنجیره واکنش هایی که توسط رادیکال های آزاد آغاز و حمایت میشود ایجاد مزاحمت نموده و این امر از آسیب DNA ، ایجاد هیدرو پراکسید لیپید و پراکسیداسیون لیپید جلوگیری می نماید. (7)

در رت ها، تجويز تري ترپنوئيدهاي جدا شده از برگ زيتون به مدت 6 هفته با دوز60mg/kg ، از پيشرفت هايپرتانسيون و اترواسکلروز شديد جلوگيري و مقاومت نسبت به انسولين را بهبود بخشيده است.(8) علاوه بر اين تري ترپنوئيدهاي جدا شده از برگ زيتون به نام هاي oleanolic acid , ursolic acid , uvaol , methyl maslinate در تست ميگوي آب شور (brine shrimp test) سميت کمي نشان داده اند و بصورت وابسته به دوز اثر وازودپرسور و براديکاردي سينوسي قابل توجهي داشته اند که اين اثرات در مورد oleanolic acid و methyl maslinate برجسته تر است. اين ترکيبات به عنوان آنتاگونيست هايβ-آدرنرژيک عمل کرده و اثر آدرنالين و ايزو پرنالين را بلوک مي کنند. اثرات اثبات شده اينوتروپيک مثبت و دروموتروپيک نيز در مورد oleanolic acid وmethyl maslinate مشخص تر بوده است. oleanolic acid و ursolic acid روي آريتمي هاي شيميايي ناشي ازCaCl2 و آدرنالين و آريتمي هاي ischemia-reperfusion ، اثرات آنتي ديس ريتميک نشان داده اند که با اثر پروپرانولول قابل مقايسه بوده و بيان کننده اثر آنتاگونيستي β-آدرنرژيک است.(9)

در بررسي اثر عصاره هاي مختلف 9 گياه دارويي وازواکتيو در برابر انقباضات نوارهاي آئورت ناشي از دپولاريزاسيون K+؛ عصاره زيتون اثر آشکاري داشته و مقايسه بين انقباضات ناشي از K+ و نور اپي نفرين نشان داد که برگ زيتون آنتاگونيست Ca++ مي باشد.(10)

بر اساس تحقيقات انجام شده، عصاره برگ زيتون موجب وازوديلاتاسيون، براديکاردي و اينوتروپي منفي و احتمالاً تاخير در هدايت دهليزي بطني در قلب جدا شده خرگوش ميشود. همچنين عصاره برگ زيتون موجب کاهش وابسته به انقباض در فشار سيستوليک بطن چپ شده است. محققين نتيجه گرفته اند که عصاره برگ زيتون بصورت مستقيم و قابل برگشت کانال هاي کلسيم نوع L را سرکوب مي کند.(11)

در رت، عصاره برگ زيتون(EFLA®943) داراي اثرات ضد فشار خون بوده است. در بررسي اثر دوز هاي مختلف عصاره آبي ليوفيليزه برگ زيتون روي فعاليت تيروئيد رت؛ اين عصاره مستقل از هيپوفيز روي تيروئيد اثر محرک داشته است. اين تاثير ممکن است اثر هايپوليپيدميک برگ زيتون را توضيح دهد زيرا ميزان
چربي هاي سرم از جمله کلسترول با افزايش ميزان هورمونهاي تيروئيد در حال گردش، کاهش مي يابد. همچنين با توجه به اينکه با افزايش فعاليت تيروئيد، قند خون کاهش مي يابد مويد اثر هايپوگلايسميک برگ زيتون مي باشد.(12)

در بررسي روي رت هاي سالم و رت هاي ديابتي شده بوسيله استرپتوزوسين؛ تجويز خوراکي عصاره برگ زيتون با دوزهاي 0.1 ، 0.25 و 0.5گرم بر کيلوگرم وزن بدن حيوان به مدت 14 روز؛ قند خون، کلسترول تام، تري گليسيريد، اوره، اسيد اوريک، کراتينين، AST، ALT را بطور قابل توجهي کاهش اما انسولين سرم را فقط در رت هاي ديابتي افزايش داد(p< 0.05). همچنين در مقايسه با گلي بن کلاميد(600 μg/kg)، اثر ضد ديابت عصاره برگ زيتون موثرتر از گلي بن کلاميد بود.(13)

تحقيقات باليني

در يک مطالعه باز؛ دوقلوهاي مونوزيگوت مبتلا به فشار خون مرزي بطور تصادفي به گروه هاي درماني مختلف تقسيم شدند. هر گروه شامل 10 نفر بود. به شرکت کنندگان در مطالعه توصيه شد تا به مدت 8 هفته، روزانه مقدار 500 يا 1000 ميلي گرم از اين عصاره را به عنوان مکمل غذايي مصرف نمايند يا به شيوه زندگي مطلوب پايبند باشند. هر دو هفته؛ وزن بدن، ضربان قلب، فشار خون، قند و چربيهاي خون اندازه گيري شد. بعد از 8 هفته، در گروه کنترل و در گروه مصرف کننده دوز کمتر عصاره، فشارخون متوسط نسبت به ابتداي مطالعه بدون تغيير باقي ماند اما کاهش قابل توجه فشارخون در گروه مصرف کننده دوز بيشتر عصاره وجود داشت. کاهش قابل توجه فشار خون بر اساس دوز داده شده مشاهده گرديد. در مقايسه با گروه کنترل، در گروه مصرف کننده 500 ميلي گرم عصاره تفاوت فشار متوسط سيستوليک کمتر يا مساوي 6 ميلي متر جيوه بود. اين تفاوت در گروه مصرف کننده 1000 ميلي گرم عصاره کمتر يا مساوي 13 ميلي متر جيوه بود. تفاوت فشار خون دياستوليک کمتر يا مساوي 5 ميلي متر جيوه گزارش شد. در هر دو گروه درماني، ميزان کلسترول کاهش قابل توجهي داشت. از نظرLDL ؛ تفاوت بين دوقلوها در دو گروه درماني، وابسته به دوز و از نظر آماري قابل توجه بود. اين مطالعه اثرات عصاره برگ زيتون در کاهش فشار خون و کلسترول را اثبات نمود.(14)

در یک کارآزمایی بالینی یک سو بیخبر تصادفی روی 11 مرد داوطلب سالم غیر سیگاری سنین 54-18 سال، پلی فنولهای برگ زیتون فعالیت پلاکت را در in vitro مهار کرده اند. (3)

اوليوين

قرص هاي 250 ميلي گرمي اوليوين حاوي عصاره خشک برگ زيتون هستند که در مواردي مانند تقويت قلبي عروقي، درمان کمکي هايپرتانسيون، درمان کمکي هايپرکلسترولمي، نياز به اثرات ديورتيک و پيشگيري از تصلب شرائين کاربرد دارند. از جمله موارد موثره اوليوين ميتوان به فلاونوئيدها و اولئوروپين اشاره کرد.

دستور مصرف اين قرص، روزي 3 تا 5 قرص منقسم در 2 تا 3 نوبت است که همراه با مقداري مايعات ميل می شود. مورد منع مصرف شناخته شده اي براي اوليوين وجود ندارد با اين حال افراد با سابقه حساسيت شناخته شده نسبت به گياهان خانواده زيتون بايد از مصرف اين فرآورده اجتناب نمايند.

موردي از تداخلات دارويي گزارش نشده است با اين حال بر اساس اثرات فارماکولوژيک ممکن است مصرف همزمان قرص اوليوين با فرآورده هاي کاهش دهنده فشار خون و قند خون موجب افزايش اثر بخشي اين داروها شود که در صورت مصرف اين داروها زير نظر پزشک ميتواند تداخل اثر مفيدي باشد.

ايمني مصرف عصاره برگ زيتون در دوران بارداري و شيردهي مطالعه نشده است لذا بهتر است از مصرف آن در این دوران اجتناب شود.

بروشور کامل قرص اولیوین را در اینجا ببینید

References:

1. José M.et al. Cardiovascular Disease Epidemiology and Risk Factors in Primary Care. Rev Esp Cardiol. 2005;58(4):367-73
2. Javier S. Perona, Rosana Cabello-Moruno, Valentina Ruiz-Gutierrez. REVIEWS: CURRENT TOPICS.The role of virgin olive oil
components in the modulation of endothelial function. Journal of Nutritional Biochemistry 17 (2006) 429–445
3. Indu Singh, Michelle Mok, Anne-Marie Christensen,Alan H. Turner, John A. Hawley. The effects of polyphenols in olive leaves
on platelet function. Nutrition, Metabolism & Cardiovascular Diseases (2008) 18, 127-132
4. E. Speroni, M. C. Guerra, A. Minghetti, N. Crespi-Perellino, P. Pasini, F. Piazza and A. Roda. Oleuropein Evaluated In Vitro and
In Vivo as an Antioxidant. Phytother. Res. 12, S98–S100 (1998).
5. Isabel C.F.R. Ferreira, Lillian Barros, Maria Elisa Soares, Maria Lourdes Bastos, Jose´ Alberto Pereira. Antioxidant activity and
phenolic contents of Olea europaea L. leaves sprayed with different copper formulations. Food Chemistry 103 (2007) 188–195.
6. A.M. Kountouri, A. Mylona, A.C. Kaliora, N.K. Andrikopoulos. Bioavailability of the phenolic compounds of the fruits (drupes) of
Olea europaea (olives): Impact on plasma antioxidant status in humans. Phytomedicine 14 (2007) 659–667
7.Christina L Huang, BA, Bauer E Sumpio, MD, PhD, FACS. Olive Oil, the Mediterranean Diet, and Cardiovascular Health. J Am
Coll Surg. Vol. 207, No. 3, September 2008.407-416
8. L.I. Somova, F.O. Shode, P. Ramnanan, A. Nadar. Antihypertensive, antiatherosclerotic and antioxidant activity of triterpenoids
isolated from Olea europaea, subspecies africana leaves. Journal of Ethnopharmacology 84 (2003) 299_/305
9. L.I. Somova, F.O. Shode, and M. Mipando. Cardiotonic and antidysrhythmic effects of oleanolic and ursolic acids, methyl
maslinate and uvaol. Phytomedicine 11: 121–129, 2004
10. H. W. Rauwald, O. Brehm, K. P. Odenthal. Screening of nine vasoactive medicinal plants for their possible calcium antagonistic
activity. Strategy of selection and isolation for the active principles of Olea europaea and Peucedanum ostruthium. Phytother. Res.
8,135–140 (2006)
11. A. Scheffler , H.W. Rauwald, B. Kampa, U. Mann, F.W. Mohr, S. Dhein. Olea europaea leaf extract exerts L-type Ca2+ channel
antagonistic effects. Journal of Ethnopharmacology 120 (2008) 233–240
12. A. A. Al-Qarawi, M. A. Al-Damegh and S. A. ElMougy. Effect of Freeze Dried Extract of Olea europaea on the Pituitary–
Thyroid Axis in Rats. Phytother. Res. 16, 286–287 (2002)
13. A. Eidi, M. Eidi and R. Darzi. Antidiabetic Effect of Olea europaea L. in Normal and Diabetic Rats. Phytother. Res. 23, 347–350
(2009)
14. Tania Perrinjaquet-Moccetti, Andreas Busjahn, Caesar Schmidlin, Annette Schmidt, Barbara Bradl and Cem Aydogan. Food
Supplementation with an Olive (Olea europaea L.) Leaf Extract Reduces Blood Pressure in Borderline Hypertensive
Monozygotic Twins. Phytother. Res. 22, 1239–1242 (2008)


31/05/89