صفحه اصلی > بایگانی مقالات علمی > نمایش مقالات > 

ارسال به دیگران | نسخه قابل چاپ | بايگانی مقالات

مطالبی در زمینه داروی دامی میرتووت
منبع : بخش تحقیق و توسعه
تاریخ :10/07/1388


خلاصه :بيماری تب برفکیFoot and Mouth Disease يک بيماری ويروسي است که عامل آن از جنس آفتو ويروس و خانواده پيکورنوويريده می باشد. اين بيماري همه ساله موجب ابتلا و مرگ و مير دامهاي اهلي مي گردد. تنوع تعداد سويه ها و تحت تيپ های آن موجب پيچيدگی برنامه های پيشگيری و کنترلی بيماری گرديده است.


مطالبی در زمینه داروی دامی میرتووت

مقدمه :

بيماری تب برفکیFoot and Mouth Disease يک بيماری ويروسي است که عامل آن از جنس آفتو ويروس و خانواده پيکورنوويريده می باشد. اين بيماري همه ساله موجب ابتلا و مرگ و مير دامهاي اهلي مي گردد. تنوع تعداد سويه ها و تحت تيپ های آن موجب پيچيدگی برنامه های پيشگيری و کنترلی بيماری گرديده است.

در حال حاضر اصلي ترين ابزار جهت كنترل و پيشگيري از اين بيماري واكسيناسيون است اما در مناطق اندميک كه بيماري به وقوع مي پيوندد اقدامات درماني جهت بازگرداندن هر چه سريعتر حيوان به وضعيت طبيعي بسيار ضروري است. درمان شامل استفاده از محلولهای دهان شويه مانند سرکه ، گليسرين يده ، جوش شيرين ، تزريق آنتی بيوتيک های سيستميک داروهای ضد التهاب موضعی و سيستميک مانند داروی فلونکسی مگلومين می باشد. اما توصيه هاي انجام شده جهت درمان اين ضايعات چندان كافي نبوده و علارغم اين تلاشها بهبودي بيماري در مدت زمان طولاني صورت مي گيرد و ضرر وزيان زيادي را موجب مي شود. در ميان روشهاي درماني استفاده از گياهان دارويي يكي از روشهاي بسيار موثر جهت بهبود ضايعات دهاني است. در اين تحقيق از از داروی ميرتووت كه از اسانس گياه مورد تهيه شده است و داراي سابقه مصرف جهت درمان آفت هاي دهاني در انسان است استفاده شده است.

مواد و روشها :

- نوع مطالعه: اين طرح بصورت (Clinical trial) (Double blind) به اجرا درآمد.

- جامعه تحت مطالعه: گاوها و گوساله هاي مبتلا به فرم دهاني بيماري تب برفكي طي سالهاي 1383 تا 1384 در استان قم

- حجم نمونه: اين مطالعه بر روي 76 گاو و گوساله مبتلا در دو گروه صورت پذيرفت

- داروهاي مورد استفاده: در يك گروه از داروي ميرتووت كه حاوي 5% اسانس مورد بوده و در شرکت باريج اسانس تهيه شده بود استفاده گرديد. در گروه ديگر نيز از سركه سفيد كه يك روش رايج درماني است استفاده شد.

- روش اجراي آزمايش: پس از انتخاب گاوهاي مبتلا و بررسي علائم بيماري، گاوها به صورت تصادفي به دو گروه تقسيم شدند و براي درمان از داروهائي كه فقط با كد عددي مشخص شده بودند و از لحاظ شكل ظاهري كاملا شبيه هم بودند استفاده گرديد. گاوها در سه مرحله قبل از درمان، روز دوم و روز چهارم بعد از درمان معاينه شدند و از آنها عكس و فيلم تهيه شد و براي هر كدام در سه مرحله پرسشنامه اي تنظيم گرديد كه شدت ضايعات و علائم بيماري در آنها ثبت مي گرديد.

- نحوه امتياز دهي و Scoring

الف) ضايعات دهاني:

به اين ضايعات به صورت زير از 1 تا 4 امتیاز داده شد.

1- حفره دهاني يا زبان بدون زخم و داراي رنگ صورتي

2- وزيكول يا اروزيون كم در دهان يا زبان همراه با پرخوني كم مخاط

3- اروزيون زياد همراه با پرخوني شديد در دهان يا زبان

4- جداشدگي تمام يا بخش وسيعي از اپيدرم سطح زبان يا دهان همراه با پرخوني بسيار شديد

ب)ترشحات و بوهاي دهاني:

امتياز 1 تا 4 براي اين علامت به شكل زير در نظر گرفته شد.

1- بدون ترشحات و بوهاي دهاني

2- ترشحات كش دار و موكوسي از دهان يا بيني

3- ترشحات كف دار يا موكوپرولانت از دهان يا بيني

4- ترشحات موكوپرولانت همراه با بوي گنديدگي از دهان

نتايج :

1- زخمهای دهانی :

همانگونه که در جدول شماره 1 مشاهده می شود پس از دو روز ميزان بهبودی ضايعات دهانی ( رسيدن به درجه های 1 و 2) در گروه کنترل 21% و در گروه ميرتوت به 8/80 % رسيد و پس از 4 روز ميزان بهبودی در گروه کنترل به 6/59% و در گروه ميرتو وت به 5/93% رسيد.

2- ترشحات دهاني:

همانگونه که در جدول شماره 2 مشاهده می شود پس از دو روز موارد بهبود يافته ( رسيدن به درجه های 1 و 2) در گروه کنترل 7/20% و در گروه مييرتوت به 8/80 % رسيد و پس از 4 روز ميزان بهبودی در گروه کنترل به 1/62% و در گروه ميرتو وت به 1/89% رسيد.

جدول شماره 1 - توزيع فراواني و شاخص هاي آماري وضعيت زخمهاي دهاني و زبان در زمانهاي مختلف معاينه در دو گروه مورد مطالعه

زمان وضعيت اشتها كنترل (درصد) ميرتووت (درصد) نتيجه آزمون آماري
مقايسه دوگروه
قبل از
شروع
مطالعه
1 حفره دهاني يا زبان بدون زخم - داراي رنگ صورتي - - P= 0.93
2 وزيكول يا اورزيون كم همراه با پرخونی خفيف - 4.3
3 اورزيون زياد همراه پرخوني شديد 27.6 21.3
4 جداشدگي تمام يا بخش وسيعي از اپيدرم 72.4 74.5
دو روز
پس از
شروع
مطالعه
1 حفره دهاني يا زبان بدون زخم -داراي رنگ صورتي 4.3 2.1 P < 0.001
2 اورزيون كم همراه با پرخونی خفيف 17.2 78.76
3 اورزيون زياد همراه پرخوني شديد 48.3 6.4
4 جداشدگي تمام يا بخش وسيعي از اپيدرم 31.0 12.8
چهارروز
پس از مطالعه
1 حفره دهاني يا زبان بدون زخم =-داراي رنگ صورتي 6.9 34.8 P < 0.001
2 اورزيون كم همراه با پر خوني خفيف 51.7 58.7
3 اورزيون زياد همراه پرخوني شديد 41.4 6.5
4 جداشدگي تمام يا بخش وسيعي از اپيدرم - -

جدول شماره 2- توزيع فراواني و شاخص هاي آماري وضعيت ترشحات و بوي دهاني در زمانهاي مختلف معاينه در دو گروه مورد مطالعه

كنترل (درصد) ميرتووت (درصد) نتيجه آزمون آماري
مقايسه دوگروه
قبل از
شروع
مطالعه
1 ترشحات طبيعي - - P= 0.69
2 ترشحات كش دار و موكوسي... 6.9 4.3
3 ترشحات كف دار يا موكوپرولا نت 31.0 29.8
4 ترشحات موكوپرولا نت همراه با بوي گنديدگي 62.1 66
دو روز
پس از
شروع
مطالعه
1 ترشحات طبيعي 4.3 2.1 P= 0.053
2 ترشحات كش دار و موكوسي... 17.2 78.76
3 ترشحات كف دار يا موكوپرولا نت 48.3 6.4
4 ترشحات موكوپرولا نت همراه با بوي گنديدگي 31.0 12.8
چهارروز
پس از مطالعه
1 ترشحات طبيعي 17.2 37 P < 0.05
2 ترشحات كش دار و موكوسي... 44.8 52.2
3 ترشحات كف دار يا موكوپرولا نت 37.9 10.9
4 ترشحات موكوپرولا نت همراه با بوي گنديدگي - -

نمودار: شماره 1 درصد موارد بهبودي از لحاظ زخمهاي دهاني و ترشحات دهاني

نمودار میرتووت

بحث :

منابع مختلف برای ماده مؤثره این فراورده اثرات ضد درد، بی حسی موضعی،
ضد عفونی كنندگي و التيام بخشی wound healing قايل شده اند. اسانس اين فراورده اثرات ضد باکتريايي، ضد قارچی و ضدعفوني کنندگی داشته و از عفونت های ثانويه جلوگيری می کند. ترکيبات گياه بر بهبود ضايعات آفتی و همچنين هرپس ويروسها اثرات قاطع دارد.

در فارماکوپه گياهی ايران مصرف موضعی این گياه و اسانس آن در درمان تبخال تيپ 1 و 2، به عنوان آنتی سپتيک و در درمان التهاب مخاط بينی به صورت رسمی پذيرفته شده است (3). در ساير منابع اشاره شده که این اسانس اثر ضد التهاب و التيام بخشي داشته و درمان پسوريازيس، آکنه، التهاب مثانه و به عنوان التيام بخش زخمها استفاده می‌شود (2،6،8). همچنين برای این اسانس اثر ضد درد قائلند(7). مصرف خوراکی اسانس گياه در طب سنتی ملل مختلف برای عفونتهای حاد و مزمن دستگاه تنفسی، سياه‌سرفه، سل، اسهال، هموروئيد پروستات معمول است (8 ). این گياه با نام آس از قديم در ايران شناخته شده بوده و در کتب معتبر طب سنتی برای آن مونوگراف وجود دارد. ابن‌سينا برای اين گياه اثرات تقويت مو، ضد اسهال، ضد انواع ورمها (التهاب)، التيام بخش زخم و سوختگی قائل شده است(1). این اسانس می‌تواند مانع رشد باکتريهای استافيلوکوکوس اورئوس، پسودوموناس آئروژينوزا واشرشياکلی گردد. اثرات ضد ميکروبی این گیاه در ديگر مقالات نيز بررسی شده است (4).

در مجموع بر اساس اين تحقيقات در خصوص استعمال اين دارو بر روي زخمهاي دهاني ناشي از بيماري تب برفکی نشان داده شد كه اين دارو ضمن التيام سريع زخمهاي دهاني و کاهش ترشحات چرکی بدليل كاهش درد ناشي از زخمهاي محوطه دهاني باعث برگشت سريعتر حيوان به وضعيت طبيعي خود مي گردد(5).

1- ابوعلی سينا، قانون در طب، ترجمه عبدالرحمن شرفکندی، تهران، انتشارات سروش، چاپ دوم،
1364، ص 56 تا 58

2- زرگری علی. گياهان داروئی، تهران، انتشارات دانشگاه تهران، 1370، جلد 2، ص 302 تا 306

3- قاسمی دهکردی _ نصرا... . فارماکوپه گياهی ايران، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی،
1381، 747 تا 753.

4- صبور بهمن. بررسی اثرات ضد ميکروبی گیاهان طب سنتی در عفونتهای دهان و دندان و تهيه
يک دهانشويه گياهی، دانشکده داروسازی شهيد بهشتی، 1375، پايان نامه شماره 374.

5– نجفی ر و همکاران. ارزيابي باليني داروي گياهي ميرتو وت در بهبود ضايعات دهاني بيماري تب برفكي
در گاو. 1384. چهاردهمين کنگره دامپزشکی، همکاران مرکز تحقیق و توسعه شرکت داروسازی باریج اسانس.

6. Encyclopedia of Medicinal plant, London, Dorsley Co., 1996, 236.

7. Encyclopedia of Herbs and their uses, Dorsley kendersley, London, 1995, 316

8. PDR for Herbal Medicine , 3 rd. ed. Montvale-Newjerscy : Thomson PDR , 2004 : 585-6.

9. Zolfaghari M.E., Salamian P., Riazi A., Khaksa G.1997. Clinical trial of efficacy of
myrtle oil in the treatment of herpes simplex. Iranian Journal Medicine Science. 22:3-4